Thuật ngữ · Vật lý hạt nhân
Proton
Hạt mang điện dương nằm trong hạt nhân nguyên tử. Số proton, tức số hiệu nguyên tử Z, quyết định đó là nguyên tố nào; đổi số proton là đổi hẳn nguyên tố.
Hạt nhân nguyên tử gồm proton và neutron, gọi chung là nucleon. Hai loại này có khối lượng xấp xỉ nhau, nhưng proton mang một đơn vị điện tích dương còn neutron trung hoà. Khối lượng proton theo CODATA 2022 là 1,672 621 925 95 nhân 10 mũ trừ 27 kg.
Số proton Z định danh nguyên tố: mọi nguyên tử có Z = 6 đều là carbon, dù số neutron khác nhau. Các nguyên tử cùng Z mà khác số neutron là đồng vị của nhau.
Proton được coi là bền: chưa thí nghiệm nào quan sát được một proton tự do phân rã, và các phép đo chỉ đặt ra giới hạn dưới cho thời gian sống của nó. Một số lý thuyết thống nhất lớn tiên đoán proton có phân rã, nhưng cuộc tìm kiếm — như ở Super-Kamiokande, với bể nước 50.000 tấn — tính tới năm 2014 vẫn chưa thấy dấu hiệu nào.